Brandveiligheid op een boot vereist kennis van brandklassen, geschikte blusmiddelen en preventieve maatregelen. Hieronder vind je de belangrijkste informatie.
Hoe ontstaat brand?
Brand ontstaat alleen als er sprake is van de volgende drie elementen (branddriehoek):
- Brandbare stof
- Zuurstof
- Voldoende hoge temperatuur
Door één van deze elementen weg te nemen, stopt de brand.
Brandklassen en geschikte blusmiddelen
Brandklasse A – Vaste stoffen
Bijvoorbeeld hout, papier, polyester.
- Blusmiddelen: Schuimblusser, poederblusser, blusdeken, water.
Brandklasse B – Vloeistoffen
Bijvoorbeeld benzine, diesel, olie.
- Blusmiddelen: Schuimblusser, poederblusser, CO2-blusser.
- Gebruik geen water!
Brandklasse C – Gassen
Bijvoorbeeld propaan, butaan.
- Eerst gaskraan sluiten.
- Blusmiddel: Poederblusser.
Brandklasse D – Metalen
Bijvoorbeeld aluminium, magnesium.
- Blusmiddel: Speciale poederblusser.
Brandklasse F – Olie en vetten
Bijvoorbeeld bakolie, frituurvet.
- Blusmiddelen: Schuimblusser, vetblusser, blusdeken.
- Vlam in de pan: Altijd afdekken met deksel of blusdeken, nooit water gebruiken!
Eisen aan brandblussers
- Minimaal 2 kg bluscapaciteit.
- Elke 2 jaar laten keuren.
- Rijkskeurmerk verplicht.
- Goed bereikbaar ophangen.
Type brandblussers
- Schuimblusser: Voor A- en B-branden, maar geleid elektriciteit.
- Poederblusser: Voor A-, B- en C-branden; effectief, maar veroorzaakt schade aan apparatuur.
- CO2-blusser: Verstikt vuur (B- en C-branden), geen schade aan apparatuur.
Brandpreventie op je boot
Brand aan boord kan levensgevaarlijk zijn, daarom is preventie belangrijk:
- Ventilatie: Zorg voor goede ventilatie om explosieve gassen zoals benzinedamp en knalgas van accu’s af te voeren.
Specifieke risico’s en maatregelen
- Benzinedampen: Explosief en zeer brandbaar.
- Motorruimte ventileren met vonkvrije ventilator.
- Niet roken tijdens tanken; voorkom vonken.
- Benzine apart en geventileerd opslaan.
- Dieseldampen: Minder snel brandbaar, maar eenmaal in brand moeilijk te blussen.
- Accudampen: Knalgas kan exploderen, zorg voor goede ventilatie en veilige accubevestiging.
- Gasinstallatie:
- Gebruik cardanisch kooktoestel met thermische beveiliging.
- Plaats gasdetector op laagste punt.
- Gebruik koperleidingen, vervang rubberen gasslangen om de 3 jaar.
- Gasflessen bewaren in speciale gasbun met ventilatie.
- Poetslappen: Met olie en benzine apart bewaren in goed geventileerde ruimte.
Wil je optimaal voorbereid en veilig het water op? Start direct met de praktische online vaarbewijs 1 cursus en voorkom gevaarlijke situaties aan boord!
Ook in één keer je Vaarbewijs 1 halen? Start nu direct!
Meer lezen?
Veel gestelde vragen
Benzinedampen zijn zeer explosief en zwaarder dan lucht en kunnen zich ophopen onderin de boot.
Diesel is veel minder explosief dan benzine, omdat er bij normale buitentemperaturen vrijwel geen dieseldamp ontstaat. Bij hogere temperaturen ontstaat wel dieseldamp dat ook gewoon explosief is.
Op poetslappen zit vaak olie en dit brandt zeer goed.
Deze moet je om de 2 jaar laten controleren
Klasse A branden zijn branden van vaste stoffen zoals hout, papier, rubber, meubels en gordijnen.
Dit zijn branden in vloeistoffen, zoals benzine en diesel.
Dit zijn branden in gassen, zoals propaan en butaan.
Dit zijn branden in metalen, zoals aluminium.
Dit zijn branden in (frituur)olie en vetten, zoals bakolie of frituurvet.
Een klasse B brand op een schip kan worden geblust met sproeischuimblussers, CO2 blussers of poederblussers.
Brand ontstaat als er drie elementen tegelijkertijd aanwezig zijn. Dit heet de branddriehoek:
– Brandbare stof
– Zuurstof
– Voldoende hoge temperatuur
Als je één van deze drie elementen wegneemt, dooft de brand.
– Dek de pan direct af met een deksel of blusdeken
– Gebruik nooit water – dat zorgt voor explosieve verbranding!
– Minimaal 2 kg bluscapaciteit
– Rijkskeurmerk verplicht
– Elke 2 jaar keuren
– Goed bereikbaar ophangen
Goede ventilatie voorkomt de ophoping van:
– Benzinedampen (explosiegevaar)
– Knalgas van accu’s
– LPG/gaslekken
Gebruik bij voorkeur een vonkvrije ventilator in de motorruimte.
Om de 3 jaar. Verouderde slangen kunnen lekken en brandgevaar opleveren.
Een gasbun is een aparte, goed geventileerde opslagplaats voor gasflessen. Gassen zoals LPG zakken naar beneden en moeten daarom op een veilige, lage plek worden opgeslagen.