Simplex en duplex kanalen

Veilige communicatie aan boord gebeurt meestal via marifoons, waarbij het onderscheid tussen simplex, duplex en semi-duplex kanalen belangrijk is. Iedereen met een marifoon aan boord vormt een station.

Screenshot van een online cursusmodule over Simplex en Duplex kanalen in marifooncommunicatie. Linksboven staat een animatie met het label “Semi-Duplex”, waarop een communicatieverbinding via een relaisstation wordt uitgelegd tussen twee schepen. Rechtsboven wordt het theoretische verschil uitgelegd tussen Simplex, Duplex en Semi-Duplex, met een schema van zend- en ontvangstrelaties. Onderaan is een interactieve oefening te zien waarbij de gebruiker marifoonkanaalnummers koppelt aan de juiste functies zoals “Veiligheidsberichten” (kanaal 31), “Noodkanaal” (kanaal 16), “SAR” (kanaal 88) en “DSC” (kanaal 70). Links wordt de voortgang weergegeven met onderdelen zoals “Kanaalnummers”, “Toets: Simplex en Duplex kanalen” en “Wetgeving Marifoon”. Deze module maakt deel uit van de marifooncursus.

Soorten marifoonstations

  • Scheepsstations: Vaartuigen met een marifoon aan boord.
  • Walstations: Onder andere kustwachtstations, verkeersposten (VTS), bruggen, sluizen en jachthavens.

Scheepsstations

  • Verplicht voor grote schepen; optioneel voor kleine vaartuigen.
  • In een blokgebied ben je verplicht het bijbehorende blokkanaal uit te luisteren en te reageren op oproepen.

Belangrijke walstations

  • Kustwachtstations: Voor nood-, spoed- en veiligheidsverkeer (bijv. kanaal 16).
  • VTS (Verkeersbegeleidingstations): Begeleiden verkeer in drukke gebieden.
  • Kuststations: Niet meer actief in Nederland. Werden gebruikt voor betaalde telefoonverbindingen met de wal.
  • Bruggen en sluizen: Elk heeft een eigen kanaal voor communicatie (vaak kanaal 18, 20 of 22).

Soorten marifoonverkeer

  • Interschip: Tussen schepen (bijv. kanaal 10 op binnenwater).
  • Schip-wal: Tussen schip en walstation.
  • Intraschip: Op hetzelfde schip (bijv. portofoons, kanaal 15 of 17).
  • Nautisch verkeer: Voor veiligheid en verkeersafspraken.
  • Sociaal verkeer: Niet-nautische gesprekken (bijv. kanaal 72 of 77).

Gebruik en bediening

  • Minimaal één opvarende moet een marifoonbedieningscertificaat hebben.
  • De schipper mag een ander zonder certificaat laten bedienen.

Simplex, duplex en semi-duplex

  • Simplex: Eén frequentie, om-en-om praten. Voor scheep-scheep verkeer.
  • Duplex: Twee frequenties, gelijktijdig praten en luisteren. Voor schip-wal verkeer.
  • Semi-duplex: Met relayfunctie van walstation kunnen schepen via duplexkanaal met elkaar praten.

Belangrijke marifoonkanalen die je moet kennen

KanaalNaamGebruik
1Centrale Meldpost IJsselmeerWeer- en verkeersinformatie
6, 8, 10, 13IntershipCommunicatie schepen onderling (10 binnenwateren, 6 zee)
15, 17IntrashipAan boord communicatie
16NoodkanaalInternationale noodoproepen, 24/7 uitgeluisterd door kustwacht
18, 20, 22, 84, 85Bruggen en sluizenContact brug/sluis
23, 83VeiligheidsberichtenStorm- en veiligheidswaarschuwingen
31JachthavensContact met havenmeester
67SAR-kanaalReddingsoperaties
70DSCDigitale berichten
72, 77Sociaal verkeerInformeel contact
82TankenBunkerschepen
88Nautische evenementenCommunicatie bij evenementen

Kanaalkeuze IJsselmeer en Markermeer

  • Bij goed zicht: kanaal 1 (Centrale Meldpost IJsselmeer).
  • Bij slecht zicht: kanaal 10 (communicatie met schepen onderling).
  • Bij nood: altijd kanaal 16 (kustwachtcentrum).

Blokkanaal

In speciale vaargebieden (“blokgebieden”) geldt een verplicht marifoonkanaal voor alle nautische communicatie binnen dat gebied. Normaal gebruik je kanaal 10, maar binnen blokgebieden schakel je over naar het specifieke blokkanaal (bijvoorbeeld kanaal 61).

Om volledig voorbereid én veilig het water op te gaan is het belangrijk om alle regels en procedures goed te kennen. Wil je écht alles weten? Investeer dan in de complete marifoniecursus!

Ook in één keer je Marifonie Certificaat halen? Start nu direct!

Meer lezen?

Veel gestelde vragen

Wat is een simplex marifoonkanaal?

Een simplex marifoonkanaal bestaat uit één frequentie. Op zo’n kanaal kan je óf spreken óf luisteren, maar dat kan niet beide gelijktijdig.

Wat is een duplex marifoonkanaal?

Een duplex marifoonkanaal bestaat uit twee frequenties (horende bij hetzelfde kanaal). Via een duplexkanaal kan je gelijktijdig spreken en luisteren.

Wat is een semi-duplex marifoonkanaal?

Via een duplex kanaal kunnen schepen met elkaar praten als ze beiden in de buurt zijn van een walstation. Het walstation kan dan de relay functie aanzetten, dit betekent dat het binnenkomende signaal wordt heruitgezonden op een frequentie die andere schepen wel kunnen uitluisteren.

Wat is een scheepsstation?

Een scheepsstation is een schip dat een marifoon aan boord heeft.

Wat zijn walstations?

Walstations zijn vaste marifoonstations aan de wal, zoals:
– Kustwachtstations (kanaal 16)
– VTS (verkeersbegeleiding in drukke gebieden)
– Bruggen en sluizen (vaak kanaal 18, 20 of 22)
– Jachthavens (kanaal 31)

Welke certificaten heb je nodig voor gebruik van een binnenvaartmarifoon?

– Minimaal één opvarende moet een basiscertificaat marifonie hebben.
– De schipper mag iemand zonder certificaat de marifoon laten bedienen.

Wat is een blokkanaal?

Een blokkanaal is een verplicht marifoonkanaal binnen een specifiek vaargebied.

Welk marifoonkanaal gebruik je bij slecht zicht op het IJsselmeer?

– Gebruik kanaal 10 voor communicatie met andere schepen.
– Gebruik altijd kanaal 16 in geval van nood.