Wanneer heb je een Vaarbewijs nodig?
Het hebben van een vaarbewijs is lang niet altijd verplicht, al is het voor iedere watersporter handig om te hebben.
Het klein vaarbewijs heb je nodig als je:
- Een boot wil besturen met een lengte tussen de 15 en 25 meter
- Of als je boot sneller kán dan 20 km/h
Met name over het laatste is vaak verwarring. Een jetski kan bijvoorbeeld sneller dan 20 km/h, hier heeft de bestuurder dus zeker een vaarbewijs voor nodig. Maar ook een klein rubberen bootje met een buitenboordmotor kan al snel sneller dan 20 km/h varen en dus heb je hiervoor een klein vaarbewijs nodig. Hetzelfde geldt voor een watervliegtuig.
Waar mag ik varen met klein vaarbewijs 1?
Met klein vaarbewijs 1 (KVB-1) mag je in Nederland (met een vaarbewijsplichtig schip) varen op de kleine binnenwateren. Dit zijn in Nederland alle:
- Kanalen
- Rivieren
- Kleine meren (bijv. de Friese meren, Loosdrechtse plassen of Kaagse plassen)
Met uitzondering van:
- IJsselmeer
- IJmeer
- Markermeer
- Oosterschelde
- Westerschelde
- Eems en Dollard
- Waddenzee
Note: De Gouwzee (Deel van het IJsselmeer tussen Monnickendam en Marken) wordt gezien als een klein binnenwater. Hier mag je dus varen met klein vaarbewijs 1.
Waar mag ik varen met klein vaarbewijs 2?
Met klein vaarbewijs 2 (KVB-2) mag je in Nederland (met een vaarbewijsplichtig schip) overal varen. Dit zijn dus in Nederland alle:
- Kanalen
- Rivieren
- Kleine meren (bijv. de Friese meren, Loosdrechtse plassen of Kaagse plassen)
- IJsselmeer
- IJmeer
- Markermeer
- Oosterschelde
- Westerschelde
- Eems en Dollard
- Waddenzee
Kan je je vaarbewijs kwijtraken?
In principe is je vaarbewijs je hele leven geldig. De vaarbevoegdheid kan echter worden ingetrokken. Bijvoorbeeld bij ernstige overtredingen of gevaarlijk gedrag op het water, zoals het ver overtreden van de toegestane vaarsnelheid of het herhaaldelijk varen onder invloed.
Wat gebeurt er als je zonder vaarbewijs vaart?
Varen zonder de juiste papieren kan leiden tot:
- Hoge boetes. Bekijk het overzicht van alle boetes die je op het water kan krijgen.
- Geen dekking door de verzekering bij ongevallen.
- Aansprakelijkheid voor schade aan anderen.
Heb je een vaarbewijs nodig in het buitenland?
Het Nederlandse vaarbewijs wordt wereldwijd erkend en is voorzien van het International Certificate of Competence (ICC):
KVB-2 = ICC Inland Waters + Coastal Waters
KVB-1 = ICC Inland Waters
Wat kost een vaarbewijs?
De kosten in 2025 bestaan uit:
- Studiekosten: Boeken, online cursussen of klassikale lessen.
- CBR-examens en administratiekosten:
- Vaarbewijs-1 examen: €51,30
- Vaarbewijs-2 examen: €61,05
- Vaarbewijspas: €12,25
- Gezondheidsverklaring: €12,75
Waar en hoe leg je het examen af?
In Nederland is het vaarbewijsexamen alleen theorie, op dit moment is er nog geen praktijkexamen nodig maar dat gaat in de komende jaren veranderen. Het CBR biedt vaarbewijsexamens aan op diverse locaties in heel Nederland. Je reserveert je examen via Mijn CBR met DigiD. De examens worden altijd in de Nederlandse taal afgenomen en duren 1 uur.
Extra opties:
- Extra tijd aanvragen (15 min) voor mensen met bijv. faalangst of taalachterstand.
- Individuele begeleiding voor kandidaten met een medische verklaring bijv. voor dyslexie. Of als je examen wilt doen met een tolk.
Ook in één keer je Vaarbewijs 1 halen? Start nu direct!
Meer lezen?
Veel gestelde vragen
Ja, als de boot sneller kan dan 20 km/h. Ook al is het een klein rubberbootje, als het hard genoeg gaat, heb je een vaarbewijs nodig.
Ja. Omdat een jetski vrijwel altijd sneller kan dan 20 km/h, is een klein vaarbewijs verplicht.
Ja. Eenmaal behaald, is het vaarbewijs levenslang geldig. Er zijn geen verplichte herkeuringen of jaarlijkse kosten.
Ja, dat kan. Bijvoorbeeld als je:
– Ernstige overtredingen begaat
– Herhaaldelijk vaart onder invloed
– Aanhoudend gevaarlijk gedrag vertoont op het water
Klein Vaarbewijs 1 geldt voor rivieren, kanalen en kleine meren. Klein Vaarbewijs 2 is nodig voor grotere wateren zoals IJsselmeer, Markermeer, Waddenzee, Ooster- en Westerschelde en kustwater.
Nee, voor groot water zoals IJsselmeer en Waddenzee heb je Klein Vaarbewijs 2 nodig. Klein Vaarbewijs 1 is bedoeld voor rivieren, kanalen en meren, met uitzondering van de grote wateren waarvoor KVB2 geldt.
Nee, voor groot water zoals IJsselmeer en Waddenzee heb je Klein Vaarbewijs 2 nodig. Klein Vaarbewijs 1 is bedoeld voor rivieren, kanalen en meren, met uitzondering van de grote wateren waarvoor KVB2 geldt.
Ja. Klein Vaarbewijs 2 is inclusief Klein Vaarbewijs 1. Als je KVB2 aanvraagt, hoef je KVB1 niet apart aan te vragen.
Voor het uiteindelijke Klein Vaarbewijs 2 moet je ook aan de eisen van Klein Vaarbewijs 1 voldoen. In de praktijk leer je daarom meestal eerst KVB1 en daarna KVB2.
Klein Vaarbewijs 1 is bedoeld voor rivieren, kanalen en de meeste binnenmeren. Grote wateren zoals IJsselmeer, Markermeer, Waddenzee, Ooster- en Westerschelde vallen onder KVB2.
Klein Vaarbewijs 2 geldt voor alle wateren van KVB1 plus grotere wateren zoals IJsselmeer, Markermeer, Waddenzee, Ooster- en Westerschelde.
Voor een gewone sloep is meestal geen vaarbewijs nodig als de sloep korter is dan 15 meter en niet sneller kan dan 20 km/u. Kan de sloep harder of is hij 15 meter of langer, dan is een vaarbewijs verplicht.
Voor Friesland, Loosdrecht en de Biesbosch is KVB1 voldoende als je vaarbewijsplichtig bent. Voor grote wateren zoals IJsselmeer en Waddenzee is KVB2 nodig.
Niet perse, KVB-2 is meer rekenwerk en minder stampwerk dan KVB-1. De studiebelasting is ongeveer gelijk.
Bij het klein vaarbewijs hoort ook een internationale aanduiding, het ICC. Welke categorie je krijgt hangt af van KVB1 of KVB2.
Voor het buitenland verschillen de eisen per land, vaartuig en vaargebied. Controleer altijd de lokale regels; vaak wordt een ICC gevraagd of geaccepteerd.